اندیشیدن آسان است و عمل کردن دشوار. اما مشکل ترین کارها عمل کردن به چیز هایی است که می اندیشیم - ولفگانگ گوته

اگر تا کنون چندین بار در کارتان شکست خورده اید، نگویید شکست خورده ام، بگویید تنبلی کرده ام زیرا شخص اگر تنبل نباشد هیچوقت شکست نمی خورد

برای شناکردن به سمت مخالف جریان رودخانه قدرت و جرات لازم است و الا هر ماهی مرده ای

 می تواند از طرف جریان آن حرکت کند - ساموئل اسمایلز

موفقیت مانند دوچرخه سواری استمراری است و نقطه توقف ندارد

افراد ضعیف الاراده همیشه منتظر معجزات و وقایع خارق العاده هستند، افراد قوی الاراده ، خود خالق معجزات و وقایع خارق العاده هستند - ژان ژاک روسو

اگر روزگاری مقام تو پایین آمد ناراحت نشو، زیرا خورشید هر روز هنگام غروب پایین می رود و بامداد روز دیگر بالا می آید – افلاطون

 

شما ممکن است بتوانيد گلی را زير پا لگدمال کنيد، اما محال است بتوانيد عطر آنرا در فضا محو سازيد. – ولتر

آنکه از انجام عملی پشیمان می شود ، دو برابر بد بخت تر است و دو بار ضعف از خود نشان می دهد - آرتور شوپنهاور

زندگی در بهترین شکل آن چیزی جز یک هتل نیست و ما مسافران آن - جیمز هرول

 

 

چقدر خوب است که ما هرگز خوشبختی را در خانه همسایه جستجو نکنیم .هرگز از رفاه دیگران ،شادی دیگران ،سفره های دیگران و و حتی از سلامتی دیگران به حسرت سخن نگوییم .خوشبختی را نمی توان وام گرفت.نه حتی لحظه ای به عاریت گرفت ،نه میتوان آن را دزدید ونه خرید ونه تکدی کرد...

برسر سفره خوشبختی دیگران ،همچو یک نا خوانده مهمان ،حریصانه و شکم پرورانه نمی توان نشست،ولقمه ای نمیتوان بر داشت که گلوگیر نباشد و گرسنگی را مضاعف نکند.

خوشبختی ،نامه ای نیست که یک روز نامه رسانی ،زنگ در خانه ات را بزندو آن را به دستهای منتظر توبسپارد.

خوشبختی ،ساختن عروسک کوچکی ست از یک تکه خمیر نرم شکل پذیر...به همین سادگی،به خدا به همین سادگی،اما یادت باشد که جنس آن خمیر باید از عشق و ایمان باشد نه هیچ چیز دیگر...

خوشبختی را در چنان هاله ای از رمز و راز ،لوازم و شرایط،اصول و قوانین پیچیده ی ادراک نا پذیر فرو نبریم که خود نیز درمانده در شناختنش شویم...

اسانها برای خود خواه بودن خلق نشده اند ،مردم برای دوست داشتن به دنیا آمده اند،برای این به دنیا آمده اند که شاد و خوشبخت باشند .مرارت و تالم در این دنیا به وفور یافت میشود.فقط کافیست چشمانمان را به روی آنها ببندیم

یادمان باشد که با پیگرد شادی به خوشبختی نمی رسیم بلکه با خوب بودن است که می توانیم خوشبخت شویم .

اگر خوشبختی می خواهید در خوشبخت کردن دیگران بکوشید.خوشبختی خود تویی درآینه دیگران آن را مجوی !

 

توانایی شاد زیستن یکی ازبهترین عطایایی است که والدین می توانند به فرزندان خود هدیه کنند.شادی واقعی پرورش دهنده روح کودک است وبه اواحساس خوش بینی نسبت به اطرافش می دهد.کودکان شاد دارای صفات ممیزه ای همچون اعتماد به نفس،خوشبینی وخویشتنداری هستند.هیچ چیز موثر تر ازلبخندزدن به کودک نیست.با این کار مثل این است که او را در آغوش گرفته ایدواین برای هر دو شما لازم ومفیداست.کودکان شاد معمولا موفق تر از دیگر کودکان هستند.برای رسیدن به این هدف روشهای زیر را به خاطر داشته باشید:

1-اجازه دهید بدون دخالت شماکارش را انجام دهد.

در واقع به جای او تصمیم نگیریدوبه جای او انجام وظیفه نکنید.بلکه بگذاریدخودش در فعالیتهای کودکانه وآزادانه،ناشناخته های محیطاطرافش را بشناسد ودانشش راافزایش دهد.

2-کمک کردن به دیگران رابه او بیاموزید.

کودک باید حس کندکه عضوی با ارزش از جامعه است ومیتوانددرزندگی دیگران مثمر ثمر باشد.بدین منظور می توانیداز راه های مختلف به او کمک کنید.مثلا به او یاد بدهیدکه می تواندوسایلی راکه نیاز نداردو قابل استفاده است به دیگران بدهد.او می تواندلذت کمک به دیگران را از سنین پایین بیاموزد.

3-در انجام فعالیت جسمی با او همراه باشید.

بازی و فعالیت جسمی ،،استرس ونگرانی کودک را کاهش داده وبه اوکمک می کندانرژی خود رادر جهت صحیح مصرف کندبا این عمل هم قدرت جسمانی او تقویت می گردد و هم شاد زیستن را تجربه می کند.کودکان سالم تصویر مثبتی از خود دارند.به جای اینکه نگران ظاهر خود باشند،به توانایی های خود افتخار می کنند.با تشویق کودک در زمینه هایی که استعداد دارد،راه دیگری ازشاد زیستن را به او آموخته ایم.

4-با کودک خود بخندیدوشاد باشید.

وقتی می خندیم اکسیژن بیشتری جذب میکنیم که باعث سبکی روح و انبساط خاطرمان میشود.برای کودکتان در زمان فراغت داستان های شیرین و خنده دار تعریف کنید واو را بخندانید حتی می توانید به حرف های خنده داری که در موقع تنبیه به اوگفتید،بخندید!

5-به تغذیه درست فرزند خودتوجه داشته باشید.

تغذیه صحیح در رفتار و کردار بچه ها بسیار موثر است.از مناسب ترین غذاهادر بین وعده های اصلی می توان به میوه تازه وخشک-بادام زمینی ونان اشاره کرد.

6-حس هنر دوستی را در فرزندانمان تقویت کنیم.

توجه به هنر احساس خوش بینی نسبت به خود رادرکودک تقویت می کند.بازی با رنگها وانجام کارهای هنری ودستی دیگرهم برای تخلیه هیجانات وانرژی زاید کودک مفیداست وهم به او کمک می کندتا احساس خوبی نسبت به خود داشته باشد.

7-از تشویق وتحسین  به موقع غافل نشوید.

هنگامی که کودکتان کار درست وهدفمندی انجام می دهدبه ذکر "آفرین"بسنده نکنید بلکه وارد جزییات شده و به نکات ریز ومثبت را دقیقا مورد تشویق وتحسین قرار دهید.مراقب باشیددر این مورد زیاده روی نکنیدکه هدف تشویق کم رنگ نشود وکودکدریافت جایزه راهدف قرار دهد.بلکه یاد بگیردبا انجام درست کارها به لذت واقعی موفقیت دست یابد.

8-به حرفهای او با دقت گوش دهید.

توجه وبادقت گوش کردن به حرفهای کودک نشان دهنده اهمیت او برای شماست.به این ترتیب به او می فهمانیدکه چقدربرایش اهمیت قایل هستید.اگر مشغول انجام کاری هستید واوبرای شما موضوعی رامطرح می کند،از کاردست بکشیدوبادقت به حرف او توجه کنید.حرفش را قطع نکنیدوسرسری به سوال او پاسخ ندهید.کلامش را کامل نکنیدواز اونخواهیدکه با عجله حرفش را تمام کند.

9-انتظارنداشته باشید کار او کامل وبی نقص باشد.

دخالت ما در کار بچه ها ،اعتماد به نفس آنان را کاهش می دهد.اگر کاری کرده وناقص است،نباید به جای اوآن کار راکامل کنیم چون بچه ها خیلی زودباور می کنند که از عهده انجام آن کار بر نمی آیند.هر چندیکی از وظایف مهم ماآموزش مهارتهای زندگی به فرزندانمان است،اما روابط عاطفی واحساسی با کودکانمان مهمتر از آموختن مهارتهاست.برای آموزش مهارتهاابتدا باید مشکل را مشخص کنیدو اجازه دهیداو راه حل مناسب را پیدا کند.مراحلی را که بایدبرای رسیدن به راه حل طی کند مشخص کنید.حال اگربه تنهایی از عهده آن مراحل بر نمی آیدحتما با او همراه شویدولی به جای او عمل نکنید.

10- به او فرصت دهید استعداد هایش را بروز دهد.

هر کودک استعداد ومهارت های خاصی دارد.پس موقعیت بروز آنها را برایش فراهم کنید.مثلا اگر استعداد شمردن دارد بگذاریدچیزهایی رابرایتان بشمارد.اگر به او نشان دهیم که تحت تاثیر کارش قرار گرفته ایم ارزش واعتبار او رابالا برده ایم.

در پایان همانطورکه میدانیم منشا بسیاری ازبیماری های جسمانی مانندزخم معده کولیت یا ورم روده بزرگ،سردرد های میگرنی فشار خون وبعضی بیماری های تنفسی مانندآسم د ر هیجانات شدیدومداوم است.

پس یاد بگیریم در زندگی شاد باشیم،نه برای نتایج وپاداش هایی که به ما می رسد،بلکه صرفا به خاطر خود زندگی شاد ی کنیم.

حضرت مولانا می فرماید:

راه لذت از درون جو ،نه از برون              رو مجو لذت زحصاروحصون

آن یکی در کنج زندان مست وشاد           وآن دگردر باغ،تلخ وبی مراد

شاد باشید

 

 

 

 

 

مقدمه:

            در فرايند ياددهي ،هر وقت صحبت از نوشتن در حوزه ي املا و انشا مي شود ، معمولا ارزشيابي پررنگ تر از آموزش به نظر مي رسد. شايد به اين خاطركه معلم انتظار دارد . دانش اموز نياز هاي آموزشي درزمينه ي املا و انشا را ،به روش غير مستقيم و از مراحلي كه در كار خواندن و رونويسي درس ها انجام مي شوند ،فرا بگيرد . به همين دليل ،براي آموزش مستقيم درس املا ضرورت كم تري حس ميشود . خوشبختانه در تغييراتي كه اخيرا در كتاب هاي زبان آموزي (فارسي ) دوره ي ابتدايي صورت گرفته -اند ،تا اندازه ي زيادي آموزش فعاليت هاي گوناگون نوشتن ،كما كان يكي از مشكلات آموزشي دانش آموزان دردوره هاي متفاوت تحصيلي محسوب مي شود.

سال ها ي سال است كه آموزگار در ساعت درس املا كتابي در دست و مشغول گفتن و دانش آموزان مشغول نوشتن هستند .

سال ها ي سال است كه آموزگار در زنگ املا سي يا چهل دفتر را روي ميز انباشته و با خستگي و خميدگي آنها را تصحيح مي كند .

 پس بياييم تا املا بعد از اين از زبان دانش آموزان گفته شود وتصحيح املا را به خود دانش آموز واگذاريم تا علاوه بر بدست آوردن مهارت خود سنجي و خود ارزشيابي صداقت و درستكاري را در آنها پرورش دهيم . 

 

 

 

 

 

پيشگفتار :

        دانش آموزان زيادي وجود دارند كه در درس املا دچار مشكل هستند و به نسبت تعداد غلط هايي كه مرتكب مي شوند نمرات كمتري دريافت مي كنند ،معمولا معلمان و وا لدين براي تقويت املا آنان به راه هاي زير متوسل مي شوند :

1-     كودك را تحقير و سرزنش و مؤاخذه مي كنند .

2-     به سرزنش و انتقاد از معلم مي پردازند .

3-     هر كدام از والدين ،والد يا عضو ديگري از خنواده را مقصر مي دانند .

4-     ميزان تكاليف خانه و مدرسه را كه به نوعي به درس املا مر بوط ميشود افزايش مي دهند .

5-     از وي مي خواهند تا واژه درست مورد نظر را يا فقط حرفي از آن واژه را كه قبلا غلط نوشته شده است . يا با رنگ قرمز يا رنگ مشخص ديگري جند بار بنويسد تا در ذهنش بماند .

            واقعيت اين است كه انواع اشتباهاتي كه دانش آموزان مرتكب مي شوند از يك نوع و يك سنخ نيستند تا بتوان با اتخاذ يك روش همه آن اشتباهات را از بين برد و به پيشرفت وي اطمينان يافت .

 

 

 

 

 

 

 

 

تعريف:

          املا نويسي به معني جانشين كردن صحيح صورت نوشتاري حروف ،كلمات ،جمله ها به جاي صورت آوايي آنهاست . (ما به صورت صوت توليد مي كنيم يامي گوييم  اوبه صورت نوشتاري درمي آورد و تبديل به نوشتاري مي كند ) املا واژه اي است عربي است و معناي اصطلاحي آن « نوشتن مطلبي است كه ديگري بگويد يا بخواند ».دركنار واژه املا درمحافل آموزشي ايران و درزبان بيشتر مردم واژه ديكته هم وجود دارد كه واژه اي است فرانسوي .

   من در كلاسم دانش آموزي داشتم كه به شدت از درس املا مي ترسيد ،بنا براين كمتر مي نوشت براي اين منظور رفتارش را زير نظر گرفتم تا ببينم به چه چيزي علاقه مند است متوجه شدم نقاشي را خيلي دوست دارد پس ديكته را با نقاشي آميخته كردم بدين صورت كه هر چيزي كه مي كشيد مي خواستم هر چه كه دوست دارد در آن بنويسد كم كم من هم يك چيز هايي به آن اضافه مي كردم و در آخر بعد از گذشت دو يا سه هفته از او خواستم همراه بچه ها بنويسد .اولين بار نمرهايش تعريفي نبود، ولي نمره برايم ملاك  نبود بلكه همراه كردن او با بچه ها بود . او حالا در اين درس موفق شده است .                   

انواع اختلالات املا:

براي يافتن يك راه حل درست ابتدا بايد با آزمون هوشي از طبيعي بودن هوش دانش آموز اطمينان حاصل نماييم . اگر دانش آموز درساير دروس و فعاليت هايش مثل ساير دانش آموزان معمولي باشد به آزمون هوشي نياز ندارد بايد اشتباهات ديكته هاي متعدد دانش آموزان را از روي دفتر املا وي يادداشت كنيم اگر دانش آموز تا به حال 10 عدد املا نوشته است ،تمام اشتباهاتي راكه در آن املا ها مرتكب شده يادداشت كنيم و علت آن اشتباهات را بيابيم چون آگاهي از نوع اختلال مي تواند ،درانتخاب راه حل مناسب براي رفع به ما كمك كند . براي اين منظور مي توان از جدول 1 استفاده كرد . درجدول 1 «بخش عمده اي از انواع اختلالات ذكر شده است .

 

 

 

الف )كمبود دقت:

دانش آموزاني كه در هنگام نوشتن دقت نمي كنند معمولاً كلمات زير را غلط مي نويسند:

 تمرينات زير براي بالا بردن دقت مناسبند:

 1. دو تصوير كه مشابه هستند اما در چند مورد جزئي با هم اختلاف دارند به دانش آموز نشان دهيد و از او بخواهيد تفاوتهاي بين دو تصوير را نشان دهد.

2. كارتهايي تهيه كنيد .كلمات را روي آن طوري بنويسيد كه يك حرف آن جا افتاده باشد و دانش آموز نقص آنرا پيدا كند.

3. كارتهايي تهيه كنيد .كلماتي  روي آن  بنويسيد كه يك  دندانه يا نقطه ي اضافي داشته باشد. از او بخواهيد قسمت اضافي را پيدا كند و حذف كند.

وارونه نويسي و قرينه نويسي :

دانش آموزاني كه به صورت وارونه يا قرينه مي نويسند ، براي نوشتن مطالب فارسي از سمت چپ  يا از پايين به بالا شروع به نوشتن مي كنند. اين دانش آموزان معمولاَ در جهت يابي دچار مشكل هستند آموزش جهت ها ( چپ – راست – بالا – پايين – زير – رو)

به صورت عملي مي تواند براي درمان اين مشكل مفيد باشد.

براي اصلاح اين مشكل  علاوه بر آموزش جهت ها فعاليت هاي زير مفيدند:

1. كارتهايي تهيه نماييد كه شكل و نام شي را با هم نشان دهد از دانش آموز بخواهيد جهت درست گرفتن كارت را به شما نشان دهد.

2. شكلي را روي تخته بكشيد از دانش آموز بخواهيد اسم آن را زير شكل بنويسد ( بهتر است از شكل هايي استفاده كنيد كه قبلاً دانش آموز آن را روي كارت ديده است) سپس آنچه را نوشته با كارت مشابه آن مقايسه كند .

3. ابتدا كلمات يا اعدادي را به صورت كامل نوشته و سپس در كنار آن كلمات يا اعداد را به صورت ناقص بنويسيد و از او بخواهيد آن ها را كامل كند.

4. تن آگاهي : نام بردن اندام هاي بدن

5. نام بردن اندام هاي عروسك

6.  تقليد حركات معلم 

     ب) توا لي ديداري‌:

دانش آموزاني كه در توالي ديداري مشكل دارند معمولاَ كلمات را به صورت زير مي نويسند:

براي تقويت حافظه توالي ديداري فعاليت هاي زير مناسبند:

1. چند دانش آموز را معرفي نموده از او مي خواهيم با توجه به خواسته ما ترتيب آنها را نشان دهد. ( قد – بزرگي و كوچكي)

2. در جلو دانش آموز ايستاده و چند حركت بدني انجام مي دهيم و از او مي خواهيم و همان حركات را انجام دهد.

3. روي يك كارت مقوايي چند حرف يا عدد نوشته و به او نشان مي دهيم . سپس كارت را مخفي كرده از او مي خواهيم آنچه را ديده به ترتيب بنويسد و پس از آن نوشته ي خود را با كارت مشخص نمايد.

4. اين بازي را مي توان با نوشتن چند كلمه روي يك كارت انجام داد.

    ج) نارسا نويسي :

خطاهاي متداول در نوشتن عبارتند از :

1 - كج نويسي         2- پرفشار نويسي          3- كم رنگ نويسي          4- پر رنگ نويسي          5- زاويه دار نويسي        6- نا مرتب نويسي       7- فاصله گذاري بيش از حد        8- بزرگ يا كوچك نويسي بيش از حد

براي درمان نارسا نويسي مي توان از اقدامات زير كمك گرفت:

1. مدادي در اختيار دانش آموز قرار داده  تا خطوطي به دلخواه رسم كند.

2. به دلخواه نقاشي كرده و آن را  رنگ بزند.

3. با استفاده از گچ نرم روي تخته خط بكشد و نقاشي كند.

4. به وضعيت نشستن كودك توجه نموده و آن را اصلاح كنيد. او بايد كاملاَ راحت روي صندلي بنشيند.

5. كاغذ يا دفتري كه در آن مي نويسد، راست باشد . لبه كاغذ با لبه ميز بيش از 15 درجه انحنا نداشته باشد.

6. نحوه مداد گرفتن دانش آموز را كنترل نموده و شيوه درست گرفتن مداد را به او آموزش دهيد.

7. اگر انگشتان و عضلات كوچك و بزرگ دست او ضعيف هستند از مدادهاي باريك تر و با قطر كمتر استفاده كنيد.

 

براي تقويت عضلات دست از فعاليت هاي زير مي توانيد استفاده كنيد:

    -بازي با خمير بازي يا موم   - مچاله كردن كاغذ باطله  - بريدن اشكال مختلف با استفاده از قيچي - بستن بند كفش ، زيپ لباس و دكمه  - حركت انگشتان دست با استفاده از فرمان معلم- باز و بسته نمودن پيچ و مهره - رسم دو خط موازي و از او بخواهيم در بين خطوط بنويسد.

د)  تميز ديداري :

    دانش آموزاني كه در تميز ديداري دچار مشكل هستند معمولاً كلمات را اينگونه مي نويسند:

 

   روش هاي درمان:

    ممكن است اين مشكل مربوط به توانايي تشخيص باشد. مثلاً دانش آموز س را از ش – ر را از ز – ف را از ق – ح را از خ – د را   ز ذ – ع را از غ – و… تشخيص ندهد.  

براي تقويت در تميز ديدار مي توان از شيوه هاي زير كمك گرفت:

    كارت هايي مانند نمونه زير تهيه مي كنيم

                   همين كار را با كلمات نيز مي توانيم انجام دهيم.

         حرف يا صداي مورد نظر را در كلمات مشخص زير را پر رنگ نماييد :

      س--   خروس       شستشو        مسائل      سطل         سماور       هسته       لباس

*كارت هايي تهيه نموده حروف الفبا را در جهات مختلف روي آن نوشته و از دانش آموز مي خواهيم با چرخاندن كارت حروفي كه درست در مقابل او قرار مي گيرند را بخواند.

* حروف يا كلماتي را به صورت ناقص نوشته از او مي خواهيم و آن را تكميل كند.

* تصاوير نقطه چين را پر رنگ كند.

* تصاوير ساده هندسي را كپي كند.

ن)حافظه توالي ديداري :

اين مهارت به توانايي ياد آوري آنچه ديده ايم به همان ترتيبي كه بوده مربوط مي شود

دانش آموزاني كه از اين مهارت به اندازه كافي برخوردار نيستند در تجسم و ترتيب و توالي حروف دچار مشكل مي شوند. به عنوان مثال مادر را مارد مي نويسند.

براي تقويت حافظه ديداري مي توان اين فعاليت ها را انجام داد .

*يك كارت مقوايي كه روي آن سه كلمه نوشته شده است به دانش آموزان نشان مي دهيم سپس آن را مخفي كرده و از وي مي خواهيم آن كلمات را به ترتيب باز گو كند . پس از انجام موفقيت آميز اين تمرين كارت هايي با تعدا د بيشتري از كلمات را به وي نشان داده همان تمرين را دنبال مي كنيم .

 

ي)حساسيت شنوايي :

براي ترميم حساسيت شنوايي مي توان اين فعاليت ها را انجام داد . مربي مي تواند چند وسيله صدا دار را بسازد تا دانش آموزان از آنها استفاده كند و با انواع صدا آشنا شود . مثال :مسواك____ مسباك         ژاله _____جاله      وجدان ___ وژدان 

*صدا هاي مختلف مثل گريه ،خنده ،سرفه ،چك چك آب ، باران ، ضربه انگشت به در ، ضربه انگشت به شيشه ، برخورد توپ با زمين و امثال آن را در نوار كاست ضبط كرده و از دانش آموزان مي خواهيم به آنها گوش داده و صداي هر كدام را تشخيص دهد و بيان نمايد .

*چشمان دانش آموز را با دستمال مي بنديم و از همكلاسي هايش مي خواهيم تا نام او را بگويد . و او تشخيص دهد كه چه كسي صدايش كرده است اين كار يعني گفتن نام او توسط دانش آموز نبايد به همان ترتيبي باشد كه دركلاس نشسته اند زيرا دراين صورت ممكن است به جاي استفاده از حساسيت شنوايي صدا يشان را از ترتيب نشستن آنان تشخيص دهد

شيوه هاي  پيشنهادی تدريس املا  :

1. املای دو نفره پای تابلو : بدین صورت که یک نفر دانش آموز به دانش آموزی دیگری املای پای تخته می گوید و او می نویسد اگر نویسنده کلمه ای را بلد نبود از همکلاسیهایش شکل درست کلمه را می پرسد. بعد  جای این دو نفر عوض می شود و سرانجام همه کلاس دو نفر دو نفر پای تابلو می آیند.

2. املای پرده ای : به این شکل که متن املا توسط معلم یا دانش آموزان قوی پای تابلو نوشته می شود. بچه ها متن را با دقت می بینند و می خوانند آنگاه پرده ای روی نوشته ها کشیده می شود تا تابلو پاک می گردد و آن متن برای کلاس املا گفته می شود.

3. املا گفتن فرد برای خودش : بدین صورت که اول بچه ها متنی را بخوانند بعد هر کس جمله ای یا جملاتی از متن را روی تابلو می نویسد و می شیند بعد فرد دیگر همین کار را می کند تا آخر.

4. نوشتن املا در فضا : بچه ها کلمات را به جای نوشتن روی کاغذ با انگشتان و در فضا می نویسند.

5. متنی را که می خواهیم فردا املا بگوییم را روی تخته می نویسیم‚ بچه ها آن متن را در دفترشان بنویسند و شب بخوانند‚ معلم همان متن را برای کلاس املا بگوید.

6. املای یاران در یاد گیری : بدین صورت که هر فرد ابتدا مثلا سه کلمه سخت را در دفترش می نویسد سپس افراد هر نیمکت کلماتشان را برای هم می خوانند و هر کسی کلمات دو نفر دیگر را هم به کلماتش اضافه می کند و بالاخره املاهای همه افراد کلاس یکسان می گردد

7. املای کامل کردنی : بدین صورت که معلم متن ناقصی را املا می گوید و کلمات ویژه ای را که ارزش املایی را داشته باشد را در متن جا می اندازد حالا بچه ها متن را با کلمات ویژه کاملش می نماییند.

8. چند حرف مثل ( ب ‚ م ‚ ا ‚ د ‚ ز ‚ ی ‚ روی تخته نوشته می شود تا بچه ها با این حروف چند کلمه مثل ( بادام ‚ بز ‚ داماد ‚ میز ‚ بم ‚ دزد و ... ) که می توانند بنویسند.

9. دانش آموزان با انگشت به کمر نفر جلویی املا بنویسند.

10. املا نویسی با حروفی که یک شکل دارند و چند صدا مانند حرف " و " یا حرف " ی " بدین صورت که بچه ها هر چند کلمه ای که می توانند بنویسند که در آن ها این حرف " و " صدای واو بدهد بعد کلماتی که صدای او بدهد مثل کاهو و نیز کلمات چای.زری.مرتضی.

11. معلم از کلماتی که اکثر شاگردان آن ها را غلط نوشته اند متنی تهیه کند و از آن متن املا بگویید.

12. از دانش آموزان خواسته کلماتی بنویسند که با ( پ ) شروع شوند مثل ( پوست ‚ پوتین ) و یا به ( ز ) ختم شوند مثل ( سبز ‚ از و ... )

13. روی نمک یا ماسه از طرف شاگردان املا نوشته شود.

14. تصاویری به بچه ها نشان داده شود تا بچه ها برای هر تصویر یک جمله بنویسند و جمله کسی پذیرفته می شد که از نظر املایی درست باشد.

15. کلماتی به بچه ها داده شود تا آن ها مرتبش کنند که معنی دار شود و املایش را صحیح بنویسند.

16. متنی را املا بگوییم و بچه ها به صورت گروهی مشورت کنند و بنویسند.

17. متنی را املا می گوییم و بچه ها مجازنداگر املای کلمه را نمی دانند با مراجعه به کتاب شکل درست آن کلمه را بیابند.

18. کلمات مشکل متن املا را روی می نویسیم و سپس متنی را برای بچه ها املا می گوییم تا اگر شکل آن کلمات مشکل را نمی دانند به تابلو نگاه کنند و املای آن را بیابند.

19. یک متن کوتاه دو یا سه جمله ای را روی تابلو می نویسیم و پاک می کنیم بچه ها آن جمله را در دفترشان بنویسند.

20. یکی از صفحات مجلات رشد یا کتاب داستان را در نظر بگیرند و دور کلمه های خوانده شده خط بکشند.

21. بچه در منزل برای اولیا خود املا بگویند و املای آنها را تصحیح نمایند.

22. معلم متنی را املا بگویدو در همین حین کلمات مشکل متن را روی تابلو بنویسد.

23. یکی از دانش آموزان املا را پای تابلو می نویسد و بقيه در دفترشان می نویسند.

24. یک کلمه را بگوییم و بچه ها هم خانواده آن کلمه را  خودشان به عنوان املا بنویسند.

25. تصویری را به بچه ها نشان می دهیم تا انها جمله ای در مورد آن تصویر بنویسند.

26. هر گروه یا هر فرد متنی را برای املا تهیه کنند و به کلاس بیاورند و معلم یکی از آن متن ها را انتخاب کند و برای همه کلاس املا بگوید.

27. دانش آموزان کلمات مشکل متنی را که بناست برای آنها املا بگوییم انتخاب کرده و روی کارت بنویسید معلم از همین کلمات کارتها به بچه ها املا بگویید بعد شاگردان املای خود را از روی کارتهاییکه در اختیار دارند تصحیح نماییند.

28. از هر گروهی که می خواهیم دو یا سه کلمه پیدا کنند که صدای ( ص ‚ ث ‚ س ) داشته باشد بعد از این کلمه ها یک املای معلم ساخته می گیریم و بچه ها صدای مورد نظر را قرمز بنویسد.

29. در حین نوشتن املا بچه ها هر کلمه ای را بلد نبودند ننویسند بلکه دست بگیند و معلم آن کلمه را پای تابلو بنویسد.

30. کلمات در هم ریخته را مرتب کنند – جملات ناقص را کامل کنند – با حروف کلمه بسازند و با آن کلمه جمله بسازند.

31.براي تقويت املا دانش آموران را گروه بندي مي كنيم .از گروه ها مي خواهيم هر كدام بيست واژه مشكل را بنويسند . سپس هر گروه يك آينه را مقابل كلمات نگه مي دارند و اعضاي گروه بعدي بايد سريع واژه را تشخيص دهند . هر واژه يك نمره دارد با نظارت دبير و سرگروه ها بازي و آموزش با لذت و هيجان بسيار همراه مي شود و دانش آموزاني كه دراملا ضعيف هستند با اين روش پيشرفت مي كنند .

32. معمولا دانش آموزان درنوشتن املا كند نويس هستند براي رفع اين مشكل املا به روش خبرنگاري اجرا مي شود . به دانش آموزان فرصت پيش مطالعه درس مورد نظر را مي دهيم سپس متن درس را معمولي بامكث يك ثانيه اي مي خوانيم و دانش آموزان مي نويسند ممكن است نقطه ،تشديد ،سركش و ... نگذارند (مانند خبرنگاران )يا بد خط بنويسند هدف تنها تند نويسي است سپس متن را دوباره مي خوانيم و با دقت رفع اشكال مي كنند .مي توانيم به دانش آموزاني كه سريع و صحيح مي نويسند نمره بيشتري بدهيم

33. املا سفره اي چند متر سفره پلاستيكي يا سفره هاي يك بار مصرف را براي دانش آموزان پهن كرده و آن را قسمت ها مختلف براي دانش اموزان تقسيم مي كنيم و هر گروه كلمات مورد نظر را روي آن مي نويسند .سپس مي توان آن را روي ديوار سالن يا كلاس چند روزي نصب كرد .

20 راهبرد عملي جهت تقويت درس املا فارسي دانش آموزان ابتدايي:

1-تلفظ صحيح كلمه ها و تركيب هاي درس

2-روان و رسا خواني متن درس

3-به كاربردن كلمه هاي درس در جمله

4-تعيين تعدادي حروف جهت پيدا كردن كلماتي كه داراي اين حروف هستند ازمتن درس توسط دانش آموز

5-به كاربردن وضعيت نوشتن نقطه نسبت به شكل حروف يعني محل قرارگرفتن نقطه در پايين يا بالا و تعداد نقطه

6-به كارگيري صحيح نشانه ي تشديد در كلمات مشدد درس تا ويژگي نوشتاري اين كلمات در ذهن دانش آموزان تثبيت گردد .

7-به كارگيري حروف چند شكل و يك صدا در كلمات كه يك دسته از آن ها حرف (( س ، ص ، ث )) هستند كه در زبان فارسي يك گونه صدا دارند .

8-يادداشت كردن اشتباهات املائي دانش آموزان به منظور آموزش جبراني آن ها در فرصت هاي مناسب مانند جمله سازي

9-شناخت كلمات مخالف ، هم معني و هم خانواده هاي درس

10-دادن تمرين هاي متفاوت جهت شمارش دندانه ها

11-ساختن كلمات تركيبي جهت تقويت املاء

12-گفتن املاء پاي تخته از كلمه هايي از درس كه ارزش املائي دارند .

13-پيدا كردن املاي صحيح كلمات از روي كتاب توسط دانش آموز

14-در صورت امكان موقع تصحيح نمودن املاء ، دانش آموزان را انفرادي نزد خود فراخوانده تا به غلط املائي خود توجه كنند .

15-در قرائت املاء ، جملات از هم گسيخته و بي ربط ( كلمه به كلمه ) گفته نشود و به صورت جمله بيان شود .

16-متن املائي را كه مي خواهيم به دانش آموز بگوييم ، انتخاب مي كنيم و يك بار مي خوانيم تا دانش آموزان ارتباط معاني كلمات و مضمون كلي مطلب را درك كنند وبراي نوشتن املاء آمادگي كامل را كسب نمايند .

17-تقويت تندنويسي در بعضي از دانش آموزان

18-استفاده كردن از شيوه هاي گوناگون متن املاء

19-افزايش گنجينه لغات

20-ايجاد انگيزه در دانش آموزان نسبت به يادگيري درس املاء

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع

1- اختلال دراملا نويسي وراه هاي درمان آن – گروه آموزشي منطقه 9 تهران- مهر 82

2- درمان اختلالات ديكته نويسي نوشته مصطفي تبريزي –انتشارات فرا روان

3 -رشد آموزش ابتدايي –دوره دهم –شماره 1- مهر 85

4- سايت اينترنيتي گروه آموزشي شاهين شهر

5- سايت اينتر نتي گنجينه هاي ايده هاي تدريس

6- - سايت اينترنتي گروه آموزش و پرورش

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست

مقدمه ...............................................................................1

پيش گفتار ........................................................................2

تعريف املا ........................................................................3

انواع اختلالات املا ..............................................................3

-كمبو د دقت .....................................................................5

-توالي ديداري ...................................................................6

-نارسانويسي .....................................................................7

-تميز ديداري ....................................................................8

-حافظه توالي ديداري ........................................................9

حساسيت شنوايي .............................................................10

شيوه هاي پيشنهادي تدريس املا .....................................11

بيست راهبر عملي جهت تقويت املا .................................14

فهرست منابع ..................................................................17